Kamuda çalışmak isteyen herkesin ilk aklına gelen kapı KPSS. Ancak her yıl çok geniş bir aday kitlesinin girdiği bu sınavda istenen puanı tutturamayanlar ya da sınava hiç girmemiş olanlar için kamu kapısı tamamen kapalı değil. Sıkça aranan “KPSS’siz memur alımı” ifadesi de bu ihtiyacı yansıtıyor. Yalnız bu başlık altında karşılaşılan ilanların hepsi aynı statüde değil; hangi kapının nereye açıldığını bilmek, doğru ilana yönelmenin ilk adımı.
Memur, İşçi ve Akademisyen Aynı Şey Değil
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu kapsamındaki kadroların ve sözleşmeli personel pozisyonlarının büyük bölümü KPSS puan sıralamasıyla dolduruluyor. Bu nedenle “KPSS’siz memur” ifadesi teknik olarak çoğu zaman tam karşılığını bulmuyor. Buna karşın kamuda farklı kanunlara dayanan ve KPSS şartı aranmayan önemli istihdam alanları bulunuyor. Bu alanlarda çalışanlar devlet memuru statüsünde olmasa da kamu kurumlarında görev yapıyor. Adayların ilan metninde istihdam statüsünü ve hangi kanuna dayanıldığını kontrol etmesi, ileride yaşanabilecek hayal kırıklıklarını önlüyor.
KPSS Aranmayan Başlıca Kapılar
Bu alanların en güncel örneği üniversiteler. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’na göre yapılan araştırma görevlisi ve öğretim görevlisi alımlarında KPSS yerine ALES puanı ve yabancı dil puanı esas alınıyor; ilanların çoğunda ALES’ten en az 70 puan isteniyor. Araştırma görevlisi kadroları, tezli yüksek lisans veya doktora öğrencisi olan genç adaylara açık. Öğretim üyesi kadrolarında ise puan değil, akademik unvan, yayınlar ve çalışma alanı belirleyici oluyor. Sonbaharın ilk haftalarında yalnızca birkaç gün içinde yüzlerce akademik kadronun ilana çıkması, bu kapının şu sıralar ne kadar geniş olduğunu gösteriyor.
İkinci büyük alan işçi alımları. Kamu kurumlarının sürekli ve geçici işçi ihtiyacı çoğunlukla İŞKUR üzerinden duyuruluyor; bu alımlarda KPSS aranmıyor, adaylar ilandaki şartlara göre kura, sözlü sınav veya uygulamalı sınavla belirleniyor. Kadrolu işçi statüsü memurluktan farklı olsa da kamuda kalıcı istihdam imkanı sunuyor. Bunlara ek olarak, bazı kurumların kendi seçme sınavıyla yaptığı alımlar ve uzman erbaş gibi kimi güvenlik kadroları da KPSS şartı olmadan duyurulabiliyor. Her ilanın şartlarını ayrı ayrı okumak bu yüzden önemli.
Doğru İlanı Bulmak ve Sormak
KPSS’siz alımlar dağınık kaynaklarda yayımlanıyor: akademik ilanlar Resmi Gazete’nin ilan bölümünde, işçi alımları İŞKUR’da, kurum sınavları ise çoğunlukla kurumların kendi internet sitelerinde duyuruluyor. Bu dağınıklık, adayların fırsatları kaçırmasına neden olabiliyor. KamuTürk, bu ilanları resmi kaynaklarından kontrol ederek yayımlıyor ve her haberde başvuru şartlarını, istenen puan türünü ve son başvuru tarihini ayrı ayrı veriyor. Akademik, işçi, memur, asker ve polis gibi kategorilere ayrılmış KPSS’siz memur alım İlanları ve diğer güncel duyurulara tek sayfadan topluca ulaşılabiliyor.
Hangi kadronun hangi statüde olduğu, ALES puanının kaç yıl geçerli olduğu ya da işçi alımlarında kuranın nasıl işlediği gibi sorular ise çoğu zaman ilan metninin ötesine geçiyor. Bu tür soruları benzer süreçten geçmiş adaylara sormak için KamuTürk Sosyal pratik bir adres sunuyor.
Kısacası KPSS, kamuya girişin tek yolu değil. Akademik kadrolardan işçi alımlarına kadar farklı kapıların şartlarını ve statü farklarını bilen adaylar, yalnızca bir sınava bağlı kalmadan kamu kariyerine yönelik seçeneklerini genişletebiliyor.
